منطق بیان

قال الامام علی علیه السلام:أجملوا فی الخطاب تسمعوا جمیل الجواب؛ زیبا بگوئید تا زیبا بشنوید. (غرر الحکم،ج2،ص 266)

قرآن ، فرهنگ اختلاف و پیشنهادی برای بشریت (1)

با سلام ،امیدوارم لحظاتتان به طراوت شبنم و  به خوشبوئی گل باشد.


در این مطلب و مطالب آتیه قصد بر این معقود است که در مورد مسأله ی مهمی که جامعه ما به آن مبتلاست کمی گفتگو کنیم البته با رویکری قرآنی و آن مساله ی اختلاف است. لازم می دانم که برای ورود به بحث مقدمه ای نسبتا طولانی را تقدیم شما عزیزان کنم.

*** مقدمه: 


بسیار شندیده ایم که در جهان معاصر ، علم ترقی و پیشرفت چشمگیر و محیر العقولی کرده است و این مساله بر کسی مخفی نیست اما این علوم در عین گستردگی ، اختلاف نظرهائی را هم به وجود آورده مثلا در علم پزشکی می بینیم که ممکن است دو پزشک در یک مساله ، با هم اختلاف نظر داشته باشند یا دو فیزیک دان ممکن است با هم اختلاف داشته باشند . همین اختلافات بلکه شدید تر از آن ها در مسائل مربوط به دین و مذهب موجود است ، اما اینکه چرا عرض شد شدیدتر به خاطر آن است که امور دینی از معمولا از سنخ امور عقلی و نقلی است که خود این دو قسم به خاطر دقت های فراوانی که لازم دارد موجب اختلافات گسترده ای در زمینه های معرفتی و عملی شده است علی الخصوص اینکه معمولا در افراد متدین تعصبات مذهبی هم موجود است که موجب تنش های تندی بین متدینین می شود اما اختلافات در بین علوم تجربی هم موجود است ولی به شدت اختلاف در مسائل دینی نیست بلکه در امور دینی هر کس خود را حق مطلق و دیگری را باطل علی الاطلاق معرفی می کند و  موجب اختلافات وسیع فکری و عمیق عملی می شود که در حد تکفیر و سپس جنگ با همدیگر پیش می روند.

 در شریعت اسلامی دو مذهب بزرگ وجود دارد:  شیعه و اهل تسنن.  اکثر مسلمین هم از برادران اهل تسنن می باشد و اهل تسنن بزرگترین مذهب اسلامی هستند و مذهب اهل البیت سلام الله علیهم که تشیع است دومین مذهب بزرگ اسلامی است. 

بر کسی مخفی نیست این دو مذهب اختلافات جوهری و عمده ای در مسائل کلامی یا  عقاید ( که مهمترین و محوری ترین آن مساله ی امامت است )و در مسائل علم اصول فقه و علم الحدیث و علم التفسیر و... با هم دارند و بلکه فراتر از آن این اختلافات در درون خود یک مذهب هم موجود است مثلا در بین اهل تسنن دو فرقه ی کلامی اساسی موجود است:اشاعره و معتزله (و سابقا مذهب سومی به نام اهل حدیث وجود داشت )و خود اشاعره با هم اختلافاتی دارند کما اینکه معتزلی ها هم با هم اختلافاتی دارند و در مسائل فقهی هم اهل تسنن به چهار مذهب فقهی تقسیم می شوند: حنبلی،شافعی،حنفی،مالکی . هر کدام از اتباع این مذاهب هم با یکدیگر اختلافاتی دارند و اختلافات دیگری که در عرصه ی تفسیر،رجال،درایه،اصول و... بین آنها موجود است. این در مذهب اهل تسنن که بزرگترین مذهب اسلامی است. 

اما مذهب شیعه در مسائل کلامی اختلافاتی موجود است ، در علم اصول فقه هم به دو مسلک أخباری و اصولی تقسیم می شوند، هر کدام از اصولی ها و اخباری ها به گروههای مختلف تقسیم شده اند.  در علم تفسیر هم اختلافات چشمگیری موجود است. در فلسفه هم عده ی منکر 100 درصد و عده ای مثبت 100 درصد و عده ای بین این دو هستند ، در علم رجال هم اختلافات به همین منوال است و الی آخر... 

همین اختلافات بین خود مسلمانان و سایر مذاهب ، و حتی  بین متدینین و غیر متدینین جهان موجود است.  

در این میان متاسفانه عده ای از مذاهب اسلامی و غیر اسلامی برخواسته اند و ندای تکفیر سر داده اند و هر که با مذهب و مسلک آنها مخالف کند او را اگر از مسلمین باشد تکفیر و یا  محارب و حکم ارتداد او را صادر و سپس اهل نار و سپس خالد فی النار معرفی می کنند.و نمونه ی آن در عصر حاضر اظهر من الشمس است ، گروههائی مثل داعش،جبهة النصرة و... نمونه های بارز آن است. 


اما غیر مسلمین هم شروع کردند به قتل عام دیگران و قتل مردم بی گناه به مجرد اینکه با او اختلاف داشتند و نخواستند که با او همنوا شوند و نمونه های آن را در ژاپن شهر هیروشیما که آمریکا بمب شیمیایی را بر سر آنها فرود آورد و همچنین در جنگ 8 سال دفاع مقدس در جنوب که گاز خردل و... بر سر جنوبی ها و سایر مناطق از طرف رژیم بعث نازل آمد  و.... در این مورد قضایای تاریخی درد آور است. 


اما سوال این است که قرآن کریم ، اولین منبع اسلامی وحیانی این مساله را چطور بازگو کرده؟ 

چه طور این مساله را مطرح کرده؟ چه روش هائی را پیشنهاد داده؟ 

آیا قرآن روش تکفیر و قتل را پذیرفته؟ آیا اسلام اختلاف را قبول دارد؟ آیا اتحاد را می پذیرد؟ چطور اختلاف و اتحاد با هم جمع می شود؟ 

پیشنهاد قرآن برای بشریت چیست ؟ 

این ها سؤالاتی است که باید از قرآن کریم پرسید و ببینیم جواب او چیست ؟ و ببینیم که آیا عده ای که ندای تکفیر سر می دهند ندائی اسلامی قرآنی سر داده اند یا ندائی ضد قرآن بلکه ضد انسانیت؟!


لطفا منتظر ادامه ی بحث باشید.......

البته در نمونه هایی که ذکر فرمودید مثل ماجرای هیروشیما و نیز مساله شیعه و سنی، شکاف عمیق تر از آنی است که اسمش را بتوانیم اختلاف بگذاریم. نام گذاری اشتباه مساله و بعد جستجو برای  آن در قرآن می تواند نتایج اشتباه نیز به بار بیاورد. 
با عرض سلام خدمت شما 
از اینکه ما را از نظر خود بی بهره نگذاشتید متشکرم.  
اما دوست عزیز هر آنچه از جنایت ها رخ داد ، می دهد و خواهد داد منشأ آن بلاشک اختلاف است و سر منشأ همه ی اختلافات اختلاف در عقیده و فکر است و اگر در عمل می بینیم که جنگ، کشتار ،و... واقع می شود ،در واقع سر نخ آن اختلاف در عقیده است. البته گاهی اختلافات در عقیده خود را در عمل نشان می دهد و... البته هر چند گاهی اختلاف ناشی از فکر نیست بلکه به خاطر تبعیت از هوا و هوس و طمع است لکن این بحث زاویه ی اختلاف عقیدتی و حتی عملی را بررسی می کند. 
هر آنچه در ژاپن ،در ایران و در همه ی نواحی عالم اسلامی و غیراسلامی رخ می دهد ناشی از اختلاف چه اختلاف عقیدتی و چه عملی  ، اختلاف در عین کوتاهی معنای بسیار عمیق و وسیع را انتقال می دهد که به نظر نمی آید کلمه برای بیان شکاف برتر از این باشد 

مقدمات درست انسان را به نتیجه ی درست و الا به خطا خواهد برد شکی در آن نیست مگر اینکه انسان گاهی به مقدمات اشتباه خود ملتفت نباشد و اتفاقا نتیجه ی صحیح بگیرد.  اما آنچه قصد بررسی آن از قرآن است بررسی مساله ی اختلاف مطلقا می باشد و هدف از طرح بحث هم همین است لذا به نظر نمی آید اشتباهی رخ داده تا اصلاح شود. 


متشکر 
سلام
با این توضیح به نظر نمی رسد که منظور من هم از زاویه دید شما چندان دور باشد. فقط می خواستم بر این تاکید کنم که درگیری ها بیشتر متاثر از همان به قول شما "هوای نفس" یا به قول امروزی ها "تضاد منافع" هستند تا عدم شناخت. همانطور که خداوند در قرآن نسبت به عدم پذیرش پیامبر توسط یهود می فرماید که آن ها پیامبر را از فرزندان خود بهتر می شناسند، اما...

انشاالله در ادامه بحث موفق باشید
سلام بر شما 
در هر حال اساس این بحث برای بررسی اختلاف چه در عرصه ی فکر و چه در عمل منعقد شده و آن چه مطرح خواهم کرد بسیاروسیع تر از آن چیزی است که شما فرمودید. تضاد منافع هم چیزی جزء اختلاف نیست. 
متشکرم 
کاربران بیان میتوانند بدون نیاز به تأیید، نظرات خود را ارسال کنند.
اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید لطفا ابتدا وارد شوید، در غیر این صورت می توانید ثبت نام کنید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
Designed By Erfan Powered by Bayan